Poradnik dla biznesu

Jak zabezpieczyć firmowy e-mail przed atakami? Poradnik dla MŚP

Skuteczne zabezpieczenie danych w firmie pomoże ją ustrzec przed groźnymi atakami, na przykład phishingiem. W tym względzie szczególnego znaczenia nabiera ochrona firmowego e-maila. Jak zorganizować taki proces i jakich narzędzi do tego użyć? Jak rozpoznać cyberzagrożenia?
SPIS TREŚCI
 
Skuteczne zabezpieczenia poczty e-mail obejmują korzystanie z technicznych warstw ochrony SPF, DKIM i DMARC, filtrów antypasmowych i antyphishingowych, uwierzytelniania wieloskładnikowego MFA, silnych haseł oraz oprogramowania antywirusowego. Ważna jest też edukacja pracowników pod kątem rodzajów cyberzagrożeń i sposobów właściwego reagowania na nie.

Jakie ataki najczęściej zagrażają firmowej poczcie e-mail?

Wśród tych ataków króluje phishing, który polega na wysyłaniu fałszywych wiadomości wyłudzających dane logowania. Jego odmianą jest spear phishing, który jest skierowany do konkretnej osoby. W jego ramach przestępcy podszywają się na przykład pod pracownika banku.
 
Na drugim miejscu pod względem liczby cyberataków dokonywanych w Polsce znajduje się ransomware. To rodzaj oprogramowania typu malware, które, między innymi za pośrednictwem złośliwych załączników i linków obecnych w e-mailach, blokuje urządzenia i systemy firmowe. W zamian za odzyskanie do nich dostępu cyberprzestępcy zwykle żądają okupu. Bezpieczeństwo IT w firmie mogą naruszać również ataki zmierzające do udawania prezesów czy partnerów biznesowych (BEC – Business Email Compromise) czy polegające na posługiwaniu się fałszywymi adresami nadawców (spoofing).
 

Co to jest SPF, DKIM i DMARC i jak je skonfigurować?

To techniczne warstwy ochrony (protokoły), które stanowią świetne sposoby zabezpieczenia poczty e-mail. Dzięki nim można zweryfikować nadawcę wiadomości w ramach serwera DNS.
 
Protokół
Rozwinięcie skrótu
Co weryfikuje?
SPF
Sender Policy Framework
  • serwery uprawnione do wysyłki e-maili 
DKIM
DomainKeys Identified Mails
  • podpis cyfrowy (kryptograficzny) nadawcy wiadomości 
DMARC
Domain-based Message Authentication, Reporting and Conformance
  • wiadomości, które nie przeszły pozytywnej weryfikacji przez SPF oraz DKIM 

Każda tego typu ochrona przed phishingiem wymaga odpowiedniej konfiguracji. W tym celu w panelu rejestratora domeny należy dodać właściwe rekordy TXT (wpisy w systemie DNS). Warto od razu sprawdzić poprawność konfiguracji za pomocą jednego z narzędzi online, jak tester na stronie https://bezpiecznapoczta.cert.pl/.

Jak rozpoznać fałszywy e-mail? Praktyczny poradnik

Do najważniejszych sygnałów ostrzegawczych należą podejrzana domena nadawcy, zawierająca literówki czy inne niż .pl albo .com TLD, prośba o podjęcie pilnej akcji lub przesłanie poufnych danych czy link prowadzący do strony niezgodnej z adresem nadawcy. Szczególną ostrożność należy również zachować, gdy e-mail zawiera złe formatowanie i błędy językowe albo podejrzane nagłówki. Te ostatnie warto zweryfikować specjalnym narzędziem, jak Google Messageheader.

Dodatkowe zabezpieczenia firmowej poczty – MFA, szyfrowanie, filtry

Warto kompleksowo zadbać o cyberbezpieczeństwo małej firmy czy średniego przedsiębiorstwa. Obok technicznych warstw ochrony, polecamy skorzystać z:
 
  • uwierzytelnienia wieloskładnikowego MFA (hasło + kod SMS/klucz sprzętowy/biometria); 
     
  • technologii kryptograficznych – szyfrowania TLS oraz S/MIME w przypadku wrażliwej korespondencji; 
     
  • filtrów antyspamowych i antyphishingowych dostępnych na przykład w Microsoft Defender. 
     
Skuteczne zabezpieczenie danych w firmie wspomoże również określenie warunków korzystania z prywatnych urządzeń pracowników do obsługi firmowej poczty. Można dopuścić ich używanie, w ramach zasady BYOD (Bring Your Own Device), ale trzeba zadbać o kompleksową ich ochronę.

Dobre praktyki dla pracowników – szkolenia i procedury

Największe ryzyko wycieku danych w firmie generuje czynnik ludzki. Dlatego warto zadbać o regularne szkolenia personelu z zakresu rozpoznawania phishingu, zgłaszania podejrzanych wiadomości e-mail czy sposobów weryfikacji nadawców przed klikaniem w linki. Pracowników warto uczulić ponadto na stosowanie silnych, unikalnych haseł logowania oraz korzystanie z programów antywirusowych czy narzędzi typu EDR.
 

Narzędzia i rozwiązania ochrony poczty dla MŚP

Aby lepiej zadbać o bezpieczeństwo IT w firmie, postaw na sprawdzone rozwiązania. Przykłady to Google Workspace czy Microsoft 365 z wbudowanymi filtrami bezpieczeństwa, a także Proofpoinf lub Mimecast z zaawansowaną ochroną poczty. Warto ponadto zapewnić monitoring logów dostępu i alertów bezpieczeństwa.
 
Ważne jest też skuteczne reagowanie na incydenty. Wymaga to natychmiastowego odcięcia intruzowi dostępu do systemów i urządzeń firmowych poprzez na przykład blokadę ruchu sieciowego, a dalej zresetowania hasła do poczty i zgłoszenia zdarzenia odpowiednim służbom.
 

FAQ

1. Jak chronić firmową pocztę przed phishingiem?

Stosuj wielowarstwowe podejście oparte na protokołach SPF, DKIM i DMARC, filtrach antyspamowych, MFA i szkoleniach pracowników.

2. Co to jest SPF, DKIM i DMARC?

To mechanizmy weryfikacji nadawców e-maili bazujące na liście uprawnionych serwerów (SPF), podpisach kryptograficznych (DKIM) oraz sposobach działania w przypadku błędów weryfikacji SPF i DKIM (DMARC).

3. Jak rozpoznać fałszywy e-mail od prawdziwego?

Poznasz go po nieprawidłowej domenie (nie tylko nazwie wyświetlanej), błędach językowych czy niepoprawnym linku.

4. Czy szyfrowanie e-maili jest konieczne w firmie?

Tak, ze względu na potrzebę przeciwdziałania groźnym atakom, na przykład phishingowi, które mogą doprowadzić do wycieku danych i strat finansowych.

5. Jakie są najczęstsze ataki na firmową pocztę e-mail?

Chodzi o phishing, spear phishing i BEC (podszywanie się pod inne osoby czy instytucje), spoofing (fałszywi nadawcy) oraz ransomware (złośliwe załączniki i linki).

6. Jak skonfigurować filtr antyspamowy w firmie?

Warto to zrobić na poziomie domeny (stosując protokoły SPF, DKIM i DMARC) oraz serwera i programu pocztowego (używając Google Workspace czy Microsoft 365). Dla bardziej wymagających użytkowników polecamy Proofpoinf lub Mimecast jako bramy SMTP.